ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ
ਲੋਹੜੀ ਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੌਰਾਨ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀ |
ਲੋਹੜੀ ਅਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਭਰੇ ਤਿਉਹਾਰ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੌਰਾਨ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ‘ਤੇ ਪਤੰਗਾਂ ਉਡਾਉਣ ਦੀ ਰਵਾਇਤ ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਚੱਲਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਦੌਰਾਨ ਵਰਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਪਲਾਸਟਿਕ ਡੋਰ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ।
ਇਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਲੋਹੜੀ ਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੌਰਾਨ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪਾਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਲੁਧਿਆਣਾ / ਖੰਨਾ : ਪੁਲਿਸ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਸਪਸ਼ਟ ਚੇਤਾਵਨੀ
ਲੋਹੜੀ ਅਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਸੀਨੀਅਰ ਪੁਲਿਸ ਕਪਤਾਨ (ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ) ਖੰਨਾ ਡਾ. ਜੋਤੀ ਯਾਦਵ ਬੈਂਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਦੌਰਾਨ ਪਲਾਸਟਿਕ ਡੋਰ ਜਾਂ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਗਜ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ‘ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਅਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਅਪਰਾਧ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ‘ਚ ਕੋਈ ਵੀ ਢਿਲਾਈ ਨਹੀਂ ਵਰਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਉਂ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ?
ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਇੱਕ ਪਲਾਸਟਿਕ ਜਾਂ ਸਿੰਥੇਟਿਕ ਮਾਦੇ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਕੱਚ ਦਾ ਬੁਰਾਦਾ ਜਾਂ ਧਾਤੂ ਪਦਾਰਥ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਡੋਰ ਆਮ ਸੂਤੀ ਜਾਂ ਕਾਗਜ਼ੀ ਡੋਰ ਨਾਲੋਂ ਕਈ ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੇ ਖ਼ਤਰੇ:
- ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਚਾਲਕਾਂ ਦੇ ਗਲੇ ਕਟ ਜਾਣਾ
- ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥ, ਚਿਹਰੇ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਣਾ
- ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਉਡਦਿਆਂ ਹੀ ਮੌਤ
- ਆਵਾਰਾ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਜ਼ਖ਼ਮ
- ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ‘ਚ ਫਸ ਕੇ ਹਾਦਸੇ
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੈ
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਹਾਦਸੇ : ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਨੇ ਲਿਆਈ ਤਬਾਹੀ
ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ ਡਾ. ਜੋਤੀ ਯਾਦਵ ਬੈਂਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਕਾਰਨ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਦੁਖਦਾਈ ਹਾਦਸੇ ਵਾਪਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਕਈ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਗਲੇ ਕੱਟ ਗਏ, ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਚਾਲਕ ਗੰਭੀਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਾਦਸਿਆਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਹੀ ਇਸ ਵਾਰ ਲੋਹੜੀ ਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੌਰਾਨ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਡ੍ਰੋਨ ਨਾਲ ਚੈਕਿੰਗ
ਪੁਲਿਸ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ‘ਚ ਖ਼ਾਸ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਡਾ. ਜੋਤੀ ਯਾਦਵ ਬੈਂਸ ਨੇ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ:
- ਪੁਲਿਸ ਟੀਮਾਂ ਡ੍ਰੋਨ ਕੈਮਰਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਗੀਆਂ
- ਸ਼ੱਕੀ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਛਾਪੇਮਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ
- ਲੋੜ ਪੈਣ ‘ਤੇ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ਉੱਪਰ ਜਾ ਕੇ ਵੀ ਚੈਕਿੰਗ ਹੋਵੇਗੀ
- ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਬਰਾਮਦ ਹੋਣ ‘ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ
ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਸਜ਼ਾਵਾਂ
ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਖਰੀਦ-ਫਰੋਖ਼ਤ, ਸਟੋਰੇਜ ਅਤੇ ਵਰਤੋਂ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ:
- ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਵੇਚਦਾ
- ਸਟੋਰ ਕਰਦਾ
- ਵਰਤਦਾ
ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼:
- FIR ਦਰਜ
- ਜੁਰਮਾਨਾ
- ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਤੱਕ ਦਾ ਪ੍ਰਾਵਧਾਨ
ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਰੁਖ਼ ਬਿਲਕੁਲ ਸਖ਼ਤ ਹੈ।
ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਖ਼ਾਸ ਅਪੀਲ
ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ ਖੰਨਾ ਨੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ:
- ਮਾਪੇ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ‘ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖਣ
- ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਡੋਰ ਹੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ
- ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਡੋਰ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਾਨ ਖ਼ਤਰੇ ‘ਚ ਪਾ ਕੇ ਨਹੀਂ ਮਨਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਸਮਾਜ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ
ਸਿਰਫ਼ ਪੁਲਿਸ ਜਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਰ ਨਾਗਰਿਕ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬਣਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰੇ।
ਸਮਾਜਕ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਹੀ:
- ਹਾਦਸਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ
- ਪੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ
- ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਖੁਸ਼ੀ ਕਾਇਮ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ
ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਲਈ ਸੁਝਾਅ
ਲੋਹੜੀ ਅਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੌਰਾਨ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਸਮੇਂ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ:
- ਸਿਰਫ਼ ਸੂਤੀ ਜਾਂ ਕਾਗਜ਼ੀ ਡੋਰ ਵਰਤੋ
- ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਪਤੰਗ ਉਡਾਓ
- ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹੋ
- ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅਕੇਲਾ ਪਤੰਗਬਾਜ਼ੀ ਨਾ ਕਰਨ ਦਿਓ
ਇਹ ਸਾਰੇ ਉਪਾਅ ਲੋਹੜੀ ਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੌਰਾਨ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਬਣਾਉਣ ‘ਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹਨ।
ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾਲ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਤਿਉਹਾਰ
ਅੰਤ ‘ਚ ਐਸ.ਐਸ.ਪੀ ਡਾ. ਜੋਤੀ ਯਾਦਵ ਬੈਂਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨ, ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਨਾਲ ਮਨਾਉਣ।
ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਇੱਕ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕਦਮ ਹੈ। ਆਓ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਈਏ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਚਾਈਨਾ ਡੋਰ ਪਾਬੰਦੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪਾਲਣਾ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਲੋਹੜੀ ਤੇ ਬਸੰਤ ਪੰਚਮੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਮਨਾਏ ਜਾਣ।
